Website có nhiều bài viết tốt nhưng trang dịch vụ quan trọng lại ít được liên kết đến, hoặc có bài không trang nào dẫn tới. Audit internal link là việc rà soát hệ thống liên kết giữa các trang trong cùng website để biết trang nào được kết nối hợp lý và trang nào đang bị bỏ quên. ClickOn Digital sẽ hướng dẫn rà soát theo bốn nhóm: tổng quan liên kết, orphan page, anchor text nội bộ và luồng giá trị liên kết. Mỗi nhóm đều có mục tiêu, cách kiểm tra, dấu hiệu bất thường và hướng xử lý.

Audit internal link là gì?

Internal link (liên kết nội bộ) là liên kết từ một trang sang trang khác trong cùng website. Audit internal link là rà soát các liên kết đó bằng dữ liệu thực tế để trả lời ba câu hỏi: trang quan trọng đã được liên kết đủ chưa, liên kết có hoạt động đúng không, và chữ gắn liên kết có mô tả đúng trang đích không.

Khác với việc xây dựng liên kết nội bộ, audit đi từ hiện trạng. Nếu cần nguyên tắc cơ bản, bài internal link là gì giải thích khái niệm; bài này tập trung vào cách kiểm tra và sửa.

Theo hướng dẫn về liên kết của Google, mọi trang bạn quan tâm nên có liên kết từ ít nhất một trang khác trong website, và không có con số lý tưởng cố định cho số liên kết trên mỗi trang. Vì vậy, audit không nhằm đạt một con số mà nhằm tìm trang quan trọng bị bỏ sót và liên kết gây khó cho người đọc hoặc bot.

Khi nào nên audit internal link?

Google không nêu chu kỳ rà soát cố định, nên thời điểm hợp lý phụ thuộc vào mức độ thay đổi của website. Những tình huống đáng kiểm tra là sau khi đổi giao diện hoặc menu, sau khi gộp, xóa hoặc chuyển hướng hàng loạt trang, và khi xuất bản nhiều nội dung mới trong thời gian ngắn.

Với website nhỏ ít thay đổi, một lần kiểm tra khi có biến động thường đủ. Đừng biến việc rà soát thành lịch chèn thêm liên kết cố định.

Cần chuẩn bị dữ liệu gì trước khi audit internal link?

Bắt đầu bằng danh sách trang bạn muốn người dùng và Google tìm thấy, như trang dịch vụ, danh mục và bài hỗ trợ chuyển đổi. Danh sách này là thước đo, vì không phải trang nào cũng cần nhiều liên kết như nhau.

• Dữ liệu crawl: kết quả quét toàn website bằng công cụ mô phỏng bot, gồm liên kết đến và đi của từng URL, mã trạng thái, độ sâu và chữ gắn liên kết.

• Danh sách URL từ sitemap (tệp liệt kê URL website muốn Google biết) hoặc hệ quản trị nội dung.

• Báo cáo Links trong Google Search Console, dùng để đối chiếu chứ không thay crawl. Google cho biết báo cáo chỉ là mẫu liên kết, mỗi bảng giới hạn 1.000 dòng, gồm cả liên kết từng thấy nhưng nay có thể đã gỡ, và không cho biết liên kết có gắn nofollow hay không.

• Lượt hiển thị và chuyển đổi để xác định trang ưu tiên.

1. Rà soát tổng quan: số lượng, vị trí, độ sâu và cấu trúc

Phần đầu nêu những gì cần đo trong toàn cảnh liên kết, phần sau chỉ ra dấu hiệu đáng sửa.

Mục tiêu và cách kiểm tra

Ở mức tổng quan, mục tiêu là hiểu hình dạng hệ thống liên kết: trang nào nhận và cho đi nhiều liên kết, liên kết nằm ở đâu và cần mấy lần nhấp để đến từng trang. Các điểm cần kiểm tra:

• Liên kết thu thập được: Google thường chỉ thu thập liên kết dạng thẻ <a> có thuộc tính href. Liên kết chạy bằng sự kiện JavaScript không đáng tin cậy, nên hãy dùng URL Inspection để xem HTML đã hiển thị.

• Mã trạng thái của đích đến: liên kết trỏ vào trang 404, URL chuyển hướng hoặc chuỗi chuyển hướng.

• Vị trí: menu, breadcrumb (đường dẫn phân cấp), thân bài hay cuối bài.

• Độ sâu (click depth): số lần nhấp từ trang chủ đến từng trang.

• Số lượng: so với mặt bằng của chính website.

Dấu hiệu bất thường và hướng xử lý

Google không nêu ngưỡng độ sâu hay số liên kết cụ thể, nên hãy so với tầm quan trọng của từng trang. Các dấu hiệu thường cần xử lý:

• Trang tạo khách hàng tiềm năng nằm sâu hơn nhiều bài ít giá trị: thêm liên kết từ menu, danh mục hoặc trang liên quan.

• Liên kết trỏ vào 404 hoặc URL đã chuyển hướng: cập nhật về địa chỉ cuối. Google khuyến nghị tránh chuỗi chuyển hướng dài vì ảnh hưởng đến thu thập.

• Liên kết trỏ vào bản trùng: theo hướng dẫn về URL canonical, liên kết nội bộ nên trỏ đến URL canonical thay vì bản trùng.

• Menu hoặc nút dùng sự kiện JavaScript thay vì thẻ <a href>: đổi sang thẻ chuẩn.

• Số lượng liên kết quá nhiều: Google không đưa ra con số, nhưng nhắc rằng nếu bạn thấy quá nhiều thì có lẽ là quá nhiều.

Các lỗi đi kèm như mã trạng thái hay khả năng thu thập được xem kỹ hơn trong bài Technical SEO Audit.

2. Orphan page: trang không có liên kết nội bộ dẫn đến

Phần đầu giúp tìm orphan page và hiểu nguyên nhân, phần sau chọn hướng xử lý theo vai trò từng trang.

Mục tiêu, cách phát hiện và nguyên nhân

Orphan page là trang không nhận liên kết nội bộ nào từ trang khác. Mục tiêu của nhóm này là bảo đảm mỗi trang cần SEO có ít nhất một đường dẫn từ trang khác trong website. Google cho biết phần lớn trang mới mà họ tìm thấy mỗi ngày là qua liên kết, theo SEO Starter Guide. Sitemap giúp khám phá URL nhưng không bảo đảm trang được thu thập hay lập chỉ mục (đưa vào cơ sở dữ liệu tìm kiếm), nên orphan page có thể được biết đến mà vẫn thiếu kết nối.

Cách phát hiện là lấy danh sách URL từ sitemap hoặc hệ quản trị nội dung, rồi trừ đi các URL mà crawl tìm thấy qua liên kết. Phần còn lại là ứng viên orphan, cần xác nhận lại vì crawl có thể bỏ sót liên kết do cấu hình hoặc JavaScript.

Nguyên nhân hay gặp là bài mới chưa được gắn vào đâu, đổi giao diện làm mất khối bài liên quan, gộp hoặc xóa trang khiến liên kết cũ gãy, và menu dựng bằng JavaScript.

Hướng xử lý theo vai trò của trang

Thiếu liên kết nội bộ chưa đủ để kết luận trang vô giá trị. Hãy xem thêm lượt hiển thị, backlink và vai trò của trang trước khi quyết định:

Với trang bị trùng, cần phân biệt canonical với trùng lặp nội dung để chọn đúng công cụ.

3. Anchor text nội bộ

Phần đầu nêu cách đánh giá anchor, phần sau liệt kê dấu hiệu cần sửa.

Mục tiêu và cách kiểm tra

Anchor text là phần chữ hiển thị của liên kết. Theo Google, anchor tốt mang tính mô tả, đủ ngắn gọn và liên quan đến cả trang chứa liên kết lẫn trang đích. Mục tiêu là kiểm tra anchor có giúp người đọc và Google đoán đúng nội dung trang đích không.

Xuất danh sách anchor theo từng URL đích từ dữ liệu crawl. Google gợi ý hai cách đọc bổ trợ nhau: đọc riêng anchor để xem nó có đủ cụ thể không, rồi đọc cả câu vì chữ trước và sau liên kết cũng cung cấp ngữ cảnh. Với ảnh dùng làm liên kết, Google lấy thuộc tính alt làm anchor, nên cần kiểm tra cả ảnh.

Dấu hiệu bất thường và hướng xử lý

• Anchor chung chung như “xem thêm”, “tại đây”, “bài viết”: tương đương các ví dụ “Click here”, “Read more” mà Google xếp vào nhóm quá chung. Hãy thay bằng cụm mô tả trang đích.

• Anchor rỗng hoặc ảnh không có alt: bổ sung chữ mô tả.

• Anchor nhồi từ khóa hoặc quá dài: Google khuyên viết tự nhiên và cho biết nhồi từ khóa vi phạm chính sách spam.

• Nhiều liên kết đặt sát nhau: Google khuyên tách ra để mỗi liên kết có chữ ngữ cảnh riêng.

• Anchor lệch chủ đề: cụm nói về chăm sóc website nhưng trỏ sang bài khác chủ đề.

Google không đưa ra tỷ lệ anchor chuẩn. Theo cách đánh giá thực hành, không phải quy tắc của Google, một anchor lặp lại cho cùng một trang đích không tự thành lỗi; vấn đề nằm ở anchor mơ hồ, hoặc một cụm giống hệt bị dùng cho nhiều trang mà người đọc không phân biệt được.

4. Luồng giá trị liên kết nội bộ

Phần đầu làm rõ cách hiểu thận trọng, các phần sau hướng dẫn kiểm tra và phân bổ lại.

Mục tiêu và cách hiểu thận trọng

Mục tiêu là xác định trang quan trọng có đang được các trang phù hợp kết nối hay không. Nhiều tài liệu SEO nói về “sức mạnh liên kết” truyền qua các trang, nhưng cần dùng khái niệm này thận trọng. Google công nhận PageRank, thuật toán nền tảng có dùng liên kết, nhưng nhấn mạnh Google Search còn nhiều tín hiệu xếp hạng khác và PageRank chỉ là một trong số đó. Google không công bố cách chia giá trị theo số liên kết hay vị trí, nên audit không nên cố tính một điểm sức mạnh chính xác.

Hãy dùng dữ kiện quan sát được: trang nhận liên kết từ bao nhiêu trang khác nhau, các trang đó có cùng chủ đề không, và trang nguồn có đang được thu thập và lập chỉ mục không.

Cách kiểm tra trang quan trọng thiếu liên kết

1. Lập danh sách trang ưu tiên theo giá trị kinh doanh.

1. Với mỗi trang, đếm số trang khác nhau liên kết đến và xem các nguồn đó; báo cáo Links dùng để đối chiếu.

1. So sánh với nhóm trang ít quan trọng nhưng nhận nhiều liên kết hơn, như trang thẻ hoặc bài cũ.

1. Xem trang nguồn có cùng chủ đề, đã được lập chỉ mục và có lượt truy cập thật hay không.

Dấu hiệu bất thường và hướng phân bổ lại

Hai dấu hiệu đáng chú ý là trang dịch vụ chỉ nhận liên kết từ rất ít nguồn trong khi trang thẻ hoặc bài cũ nhận nhiều hơn, và liên kết đến trang ưu tiên chủ yếu nằm ở khối lặp trên mọi trang thay vì trong nội dung liên quan.

Hướng xử lý là thêm liên kết trong ngữ cảnh từ nguồn cùng chủ đề thay vì chèn hàng loạt, rồi crawl lại và theo dõi lượt hiển thị. Chưa nên kết luận hiệu quả sau vài ngày. Phân bổ lại cũng không đồng nghĩa với gỡ liên kết ở nơi khác hàng loạt. Với nhóm bài cùng chủ đề, mô hình trang trụ cột và bài hỗ trợ giúp xác định liên kết nào thực sự có ích cho người đọc.

Bảng tóm tắt để áp dụng

Bảng dưới đây gom bốn nhóm của quy trình audit internal link thành danh sách kiểm tra nhanh:

Kết luận

Nói cách khác, audit internal link có giá trị khi giúp bạn thấy trang nào cần được kết nối tốt hơn, thay vì chỉ thêm thật nhiều liên kết. Nếu website có nhiều trang quan trọng ít liên kết, orphan page hoặc anchor mơ hồ lặp lại, ClickOn Digital có thể hỗ trợ rà soát liên kết nội bộ cùng các vấn đề kỹ thuật và nội dung liên quan trong phạm vi SEO Audit để xác định thứ tự xử lý phù hợp.